Оюутан цагийн дурсамж

Бидний оюутан байх үе ч одооныхтой харьцуулахад хэцүү байж дээ. Наад зах нь унших ном байхгүй, сургуулийн номын санд хэдхэн хуучирсан онолын голдуу орос номуудтой , түүнийг нь уншаад бараг ойлгохгүй (Уг нь 10 жил орос хэл үзсэн). Програм зохиогч болох гэж байгаа тул компьютер гээч зүйл хамгийн чухал, гэтэл хүслээр хясна гэгчээр компьютер олох гэдэг бол өвсөн дотроос зүү эрэхээс бараг хэцүү байлаа.

Лабораторийн хичээлд хэдэн XT, 286 компьютер дээр суух гэж хамаг байдаг арга чаргаа хэрэглэнэ. Лабораторийн хаалга онгойгдох агшинд хаалгаар зодолдох нь зодолдож, мөлхөх нь мөлхөж, цэвэр хүч чадлын тэмцэл хийсний эцэст нэг юм компьютертой болно. Ердөө 10-аад хүн компьютер олж аваад бусад нь зугаалахаас өөр аргагүй болно доо. Хүч чадлын тэмцэл хийж байгаа учраас мэдээж охидууд компьютергүй хоцрох нь элбэг. Арай гэж олж авсан компьютер маань хард дискгүй хурд гэж яст мэлхий. Одоо миний хэрэглэж байгаа гар утасны процессор гэхэд 220MHZ буюу тэр үед бидний суудаг байсан компьютерын процессороос 10-20 дахин илүү хурдан.

Компьютер олохын тулд сургуулиуд хэсч явдаг, би голдуу төв ТИС-н компьютерын лабораторид ногоон дэлгэцтэй XT компьютер олж аваад нүдээ ногооноор эргэлдтэл суудаг байж дээ. Тэгээд баахан том 360kb багтаамж бүхий диск авч явна. Түүн дээрээ DOS үйлдлийн систем, tools-үүд, Turbo C, тэгээд л баахан бодлогууд хадгалаастай, аан тийм бас бөөн вирустэй. Бодлогыг ч хэдэн зуугаар нь даалгаварт өгдөг түүнийг нь бодох гэж хамаг цагаа бардаг байв. Сургууль дээр хамгийн сайн компьютер нь 401 тоот өрөөнд байдаг хэдэн 386 байсан шиг санагдаж байна. Тэнд дандаа ахлах курсын ах нар сууна (нүдний шилтэй аймаар мэдлэгтэй харахад сүрдмээр) . Тэнд суудаг байсан ах нар бол одоогийн Интерактив компанийхан. Бид нар 401-н хаалгаар шагайгаад л шүлсээ гоожуулаад л, ийм лаг компьютер дээр хэзээ нэг сууж үзэх сэн гэж мөрөөдөөд л... ХАХАХА

Сүүлд 20MB билүү дээ хард дисктэй компьютер дээр суудаг болсон боловч дээд курсын нөхдүүд (Мандалын ангийнхан) өөрсдийн хийсэн зүйлсээ хадгалаад, floppy дискийг нь салгаж байгаад boot түвшний нэг хамгаалалт хийчихнэ. Тэр нь үнэн лайтай хамаг боломжийг хаана, юу ч хийлгэхгүй. Тэгэхээр нь би дандаа отвёрктой явдаг болсон юм. Лаборантийг байхгүй үед шууд процессорын тагийг нь онгойлгоод, floppy дискийг нь залгаж байгаад A-гаас DOS ачаалаад, дараа нь diskedit.exe гэж нэг гайхамшигтай програм хангамжийн тусламжтайгаар partition болон boot дээр байгаа нөгөө хамгаалалтын програмыг үзнэ дээ. Тэгээд нөгөө хамгаалалтын программынх password-оо хадгалдаг газрыг нь олоод blank password болгож байгаад орчихдог боллоо. Гэхдээ ингэснээр нөгөө password хийсэн нөхөрт би юм хийгээд байгаагаа мэдэгдчихдэг байсан тул сүүлд оролдож байгаад бүр нууц үг асуухыг нь InActive болгож чадсан юм. Ингээд л diskedit.exe гэдэг гайхамшигтай програмын тусламжтайгаар partition, boot-тэй танилцаж, boot virus хаана байрладгийг мэдэж, бас FAT, FAT32 файлын системийн бүтцийг ойлгосон юм. Тэр үед вирус гэж одоо үеийнхээс арай илүү хорлонтой, идэвхжих хугацаа нь болоход шууд хард дискний эхнээс эхлээд л мэдээллийг нь устгаж, эсвэл тодорхой тэмдэгтээр дүүргэж эхэлдэг байлаа, идэвхжингүүт нь айгаад PC-гээ унтраасан бол азтай мэдээлэл нь сэргэдэг, жаахан удаан тээнэгэлзэж хүлээсэн нь хохирдог байсан юм. Diskedit программынхаа тусламжтай олон ч хүний эвдэрсэн файлын системийг засаж, алдсан устгасан хэрэгцээтэй файлуудыг нь сэргээж өгч байсан даа. Одоо бол бэлэн сайхан програмууд гараад ирж, гэхдээ л файлын системийн бүтцийн талаархи мэдлэггүй хүн мэдээлийг найдвартай сэргээх магадлал муу шүү.

Компьютер ховор байхын хэрээр олохыг хичээж, мөрөөдөж, сурахын төлөө тэмүүлж байсан юм даа. Нээрээ курсын ажлаа бичгийн машинаар шивж байснаа саначихлаа. Компьютер ховор юм чинь принтер бүр ойлгомжтой биз дээ.

Интернэт гээч агуу ертөнц даанч биднийг оюутан байх үед Монголд бараг байхгүй байж.

Ном зохиол, интернет байхгүй байсан учраас нэг юм хийж үзэхийн тулд маш олон дахин туршиж, оролдож байж нэг юм болгодог байв. Одоо үед технологи хөгжөөд програм бичиж сурахын тулд зүгээр дэлгэцээ ширтээд, чихэвчээ углаад сууж байхад л багш бүгдийг хийж үзүүлээд заагаад өгдөг болж дээ.

Ийм үед оюутан залуус богино хугацаанд их юмыг мэдэж сурах бололцоо бүрджээ. Хичээгээрэй залуусаа, Монголын Мэдээллийн технологийн хөгжлийн хурдац та бүхнээс л шалтгаална шүү.